Wat betekent atrofie precies
Het woord atrofie komt uit het Grieks en betekent letterlijk ‘zonder voeding’. In de geneeskunde gaat het om het slinken of afnemen van de massa van cellen, weefsel, spieren of zelfs organen. Dit betekent dat een bepaald deel van het lichaam kleiner wordt omdat het minder cellen bevat of omdat de cellen zelf kleiner zijn dan normaal. Zo kunnen bijvoorbeeld spieren dunner worden wanneer iemand zijn of haar arm of been lang niet gebruikt. Ook kan het gebeuren bij organen, zoals de hersenen of de huid. Soms gaat atrofie samen met minder kracht of een verandering in uiterlijk.
Hoe ontstaat atrofie
Atrofie kan verschillende oorzaken hebben. Een veelvoorkomende reden is een lange tijd van niet gebruiken van een spier of lichaamsdeel. Denk aan iemand die een beenbreuk heeft en het been weken in het gips moet houden. Omdat de spier niet wordt bewogen, wordt deze dunner en minder sterk. Ook ouder worden kan zorgen voor atrofie. Naarmate mensen ouder worden, verdwijnt er langzaam spierweefsel en kunnen organen krimpen. Soms speelt voeding of ziekte een rol. Zo komt bij sommige ziektes atrofie voor, zoals bij bepaalde spierziektes of als iemand niet goed eet en daardoor minder voedingsstoffen binnenkrijgt. Ook bij vrouwen na de overgang kan vaginale atrofie optreden, waarbij de wand van de vagina dunner en droger wordt. Hormonale veranderingen zijn dan vaak de oorzaak.
Verschillende soorten atrofie
Er bestaan meerdere soorten atrofie, afhankelijk van waar het in het lichaam voorkomt. Bij spieratrofie raken spieren volume kwijt, waardoor ze slapper worden. Dit kan ontstaan door minder bewegen, ouderdom, een ongeluk of een ziekte waarbij de zenuwen niet goed meer werken. Orgaanafname is een andere variant. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren in de hersenen, de huid of de geslachtsdelen. Bij vaginale atrofie geeft het dunner worden van de vaginawand vaak klachten als droogheid en pijn. Minder bekend maar ook mogelijk is zenuwatrofie, waarbij zenuwcellen verdwijnen waardoor bijvoorbeeld de handen of voeten minder goed gaan werken. Elke vorm heeft zijn eigen klachten en gevolgen.
- spieratrofie
- orgaanafname
- vaginale atrofie
- zenuwatrofie
Leven met atrofie en wat je eraan kunt doen
Het hebben van atrofie kan invloed hebben op het dagelijks leven. Soms merk je alleen dat een arm of been dunner is geworden, bijvoorbeeld na een periode in het gips. Maar er kunnen ook meer klachten ontstaan, zoals minder kracht, stijfheid of sneller moe worden. Voor sommige soorten, zoals vaginale atrofie, zijn er speciale crèmes of behandelingen die klachten kunnen verminderen. Bewegen en lichte krachttraining kunnen helpen om spieren weer sterker te maken. Wanneer atrofie komt door een ziekte of ouderdom, kan het zijn dat het proces niet te stoppen is, maar soms zijn aanpassingen in voeding, leefstijl of begeleiding door een arts mogelijk. Het is altijd goed om advies te vragen bij een huisarts als je merkt dat je spiermassa of kracht afneemt. Ook bij plotselinge veranderingen is het slim om medische hulp in te schakelen.
Meest gestelde vragen over atrofie betekenis
-
Wat is het verschil tussen spieratrofie en gewone spierzwakte?
Spieratrofie betekent dat de spier kleiner en dunner wordt doordat cellen verdwijnen of kleiner worden. Bij gewone spierzwakte is de spier nog normaal van formaat, maar functioneert deze minder goed door bijvoorbeeld weinig training of tijdelijke overbelasting.
-
Kan atrofie weer genezen of terugdraaien?
Atrofie kan soms deels herstellen, bijvoorbeeld als het komt door weinig beweging. Door opnieuw te bewegen en trainen kan de spiermassa weer toenemen. Bij blijvende schade of bij bepaalde ziekten is volledig herstel vaak niet meer mogelijk.
-
Welke organen of delen van het lichaam kunnen last krijgen van atrofie?
Echte atrofie kan voorkomen in veel delen van het lichaam, zoals spieren, de huid, hersenen, zenuwen en geslachtsdelen zoals bij vaginale atrofie. Het hangt af van de oorzaak en de situatie waar het precies optreedt.
-
Is atrofie altijd pijnlijk?
Atrofie zelf doet meestal geen pijn. De klachten ontstaan vaak doordat het betreffende weefsel of orgaan minder goed werkt. Bijvoorbeeld: een spier voelt zwakker, of de huid wordt dunner en gevoeliger. Bij sommige vormen, zoals vaginale atrofie, kunnen er wel pijnklachten zijn.
-
Zijn er manieren om atrofie te voorkomen?
Atrofie voorkomen is soms mogelijk door regelmatig te bewegen en gezond te eten. Ook helpt het om zo min mogelijk lang niet te bewegen na een operatie of blessure. Bij ziektes die atrofie veroorzaken is het soms niet mogelijk om het helemaal te voorkomen.
